Türk havacılığı için tarihi günlerden birini daha geride bıraktık. TUSAŞ tarafından milli mühendislik yetenekleriyle geliştirilen Yeni Nesil Temel Eğitim Uçağımız HÜRKUŞ, Hava Kuvvetleri Komutanlığımızın envanterine resmen giriş yaptı. Peki, %70’in üzerinde yerlilik oranına sahip bu çelik kanatlı eğitmen, Türk havacılık ekosistemini ve mühendisliğini nasıl bir üst seviyeye taşıyor?
Türkiye, havacılık tarihinde ilk kez kendi tasarladığı ve ürettiği bir insanlı uçağı kendi pilotlarına emanet ediyor. Adını efsanevi havacımız Vecihi Hürkuş’tan alan uçağımızın ilk ikisi, gerçekleştirilen kapsamlı kabul süreçlerinin ardından Hava Kuvvetlerimizin hizmetine sunuldu. Yaklaşık üç hafta süren yer ve uçuş testlerinde; uçuş performansı, aviyonik sistemler ve yapısal entegrasyon gibi kritik başlıklar titizlikle incelendi.
Güç, Aerodinamik ve Mühendislik Zanaatı
HÜRKUŞ sıradan bir eğitim uçağı olmanın çok ötesinde, sınıfının en yüksek performanslı platformlarından biri olarak öne çıkıyor. Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün’ün bizzat kokpitine geçerek test ettiği platform, mühendislik sanatının uçuş performansına nasıl etki ettiğini sahada kanıtlıyor.
- HÜRKUŞ’un geliştirme sürecinde, platformun yapısal ağırlığı azaltılırken aerodinamik performansı artırıldı.
- Platform, Pratt & Whitney Canada imzasını taşıyan 1.600 beygir gücündeki turboprop motor ile donatıldı.
- Platform bu güçlü altyapısı sayesinde 30.000 feet irtifaya tırmanabiliyor ve 320 KCAS azami hıza ulaşabiliyor.
- Uçağın geliştirme sürecinde yer, laboratuvar ve sistem entegrasyonları dahil olmak üzere tam 23 bin saatlik test faaliyeti gerçekleştirildi ve uçak 9 Eylül’de uluslararası standartlarda askeri tip sertifikasyonu almaya hak kazandı.
Prof. Dr. Haluk Görgün, mukavemeti koruyarak ağırlığı azaltmanın ve güç-ağırlık oranını yükseltmenin uçuş dinamiklerine etkisini kokpitte bizzat hissettiğini ifade ediyor.
28 Yaşındaki Mühendislerin İmzası ve Bütünleşik Aviyonik Mimari
Bu projenin arkasındaki en heyecan verici mühendislik başarılarından biri de ekibin dinamizmi. Proje başladığında HÜRKUŞ’ta görev alan mühendis ekibinin yaş ortalaması sadece 28’di. Bu genç ve yetenekli ekip, HÜRKUŞ projesi ile sadece bir uçak üretmekle kalmadı; HÜRJET ve 5. nesil savaş uçağımız KAAN gibi devasa projelerin altından kalkabilecek muazzam bir mühendislik kabiliyeti de inşa etti.
HÜRKUŞ’un kokpit ve aviyonik mimarisi, HÜRJET ve KAAN ile bir bütünlük içinde tasarlandı. Bu sayede HÜRKUŞ’ta yetişen pilotlarımız, jet safhasına geçtiklerinde yabancı bir mimari yerine zaten aşina oldukları sistemlerin gelişmiş versiyonlarıyla karşılaşacaklar. Bu akıllı uçuş yönetim sistemleri ve dijital eğitim altyapısı, pilot adaylarının jet eğitimine uyum sürecini çok daha etkin ve az maliyetli hale getiriyor.
Yüzde 70’in Üzerinde Yerlilik ve Güçlü Ekosistem
HÜRKUŞ, %70’i aşan yerlilik oranıyla adeta bir savunma sanayii ekosistemi harikası.
- TUSAŞ’ın ana yükleniciliğinde hayata geçen projede; ASELSAN, HAVELSAN, TASECS, KAREL, ANDAR, TAAC, Fotoniks, Volt Teknoloji, Volo ve UDEA gibi birçok değerli alt yüklenicimiz birikimlerini uçağa entegre etti.
- Uçağın yazılımlarının ve alt sistemlerinin yerli olması, milli mühimmatlarımızın entegrasyonunu da büyük ölçüde kolaylaştırıyor.
- Bu entegrasyon yeteneği sayesinde HÜRKUŞ, sadece temel eğitim değil; aynı zamanda hafif taarruz ve yakın hava desteği görevlerini de icra edebilen çok yönlü bir platforma dönüşüyor.
Gelecek Hedefleri: 55 Uçaklık Filo ve İhracat Başarısı
Tedarik programı, artan ihtiyaçlar doğrultusunda 15 uçaktan 40 ilave ile toplam 55 adede yükseltildi.
- 2026 yılının Eylül ve Aralık ayları arasında Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na 12 adet HÜRKUŞ’un daha teslim edilmesi planlanıyor.
- 2027 yılından itibaren ayda 2 uçak üretimiyle devam edecek teslimatların, 2028 yılı bitmeden tamamlanması ve 55 uçağın tamamının envantere girmesi hedefleniyor.
HÜRKUŞ’un bu başarısı ülke sınırlarını da aşmış durumda. Yeni Nesil Temel Eğitim Uçağı HÜRKUŞ-B konfigürasyonu için bugüne kadar 3 farklı ülkeyle ihracat sözleşmesi imzalandı. Uluslararası temel eğitim uçağı pazarında yüzlerce uçaklık bir ihtiyaç bulunuyor ve Türkiye bu pazarda ana oyunculardan biri olmaya hazırlanıyor.
Gök Vatan’da bağımsızlık rüzgarıyla uçan HÜRKUŞ’larımız, HÜRJET ve KAAN’ı kullanacak geleceğin kahraman pilotlarını yetiştirmek için artık göklerde!
